Wat is jouw favoriete jeugdboek? Zo’n simpele vraag met zo’n enorme impact..

Een interne oproep van één van onze leesmediacoaches BIJ de Bieb om in het kader van de Grote Vriendelijke 100 een eigen top 5 van jeugdboeken in te leveren maakt dat ik heel ver terug moet in de tijd. Ik app mijn collega voor de zekerheid met de vraag “definieer jeugdboeken?” en krijg als antwoord tot 18 jaar, in bibliotheektermen A t/m D boeken. Overigens heb ik op aanraden van diezelfde collega onlangs het fantastische jeugdboek 1991 van Tom Rijpert in één ruk uitgelezen. Dan ben je 65 jaar en wordt meegesleurd in een superspannend jeugdboek waarvan ik na de laatste bladzijde denk “dit is toch veel te spannend voor 15+?. Vervolgens moet ik over die gedachte dan ook weer heel hard lachen en dat is precies wat boeken doen. Je fantasie prikkelen, je meeslepen, je dwingen tot nadenken en vooral nieuwe werelden ontdekken.

Mijn nieuwe oude bijzondere boekenkast heb ik ingedeeld in levensfases. Reisboeken en -kaarten, boeken over Rotterdam, boeken van schrijvers verbonden met mijn schrijfvakanties in Italië, bieb boeken, nieuwe ontdekkingen en, helemaal onderin, boeken van vroeger tot heel vroeger. Daar staan titels in van W.G. van der Hulst, oude streekromans, sprookjesboeken en klassiekers als Gejaagd door de wind. En ja, ook een trilogie van Joop ter Heul. Ik pak het boek en zie dat de druk van na mijn twintigste is. Gravend in mijn herinnering weet ik weer dat ik deze trilogie gekocht heb jaren nadat ik de verhalen heb gelezen omdat ik zo geschaterd heb bij de verhalen van de Jopopinoloukicoclub. Een boek van toen, altijd bewaard en nog steeds zo kostbaar. 

Maar jeugdboeken? Ik pieker me suf maar kom er niet bij. Dus google ik op jeugdboeken in de periode 1960-1980 en daarmee gaat er een wereld van vroeger open.

Ik val terug in de tijd, ontdek mijn eerste oh zo dierbare boekje van Irmgard Smits. Bij het zien van de omslag schiet ik al vol door de herkenning van toen. Ik stuit op de boeken van Leni Saris van wie ik er vele heb verslonden. Ik herinner me opeens weer het boekwinkeltje van Tante Mies in Rotterdam waar ik uren zoet was. Niet om boeken te kopen want daar was geen of weinig geld voor, maar puur om die specifieke geur van boeken op te snuiven en te kijken. De schrijfster Leni Saris woonde boven het boekwinkeltje van tante Mies en zo mocht ik zomaar een keer op visite bij mijn idool. Ik zie het nog moeiteloos voor me, een prachtige klassieke vrouw, keurig gekapt, in een kamer vol met boeken. Ik mocht thee drinken met haar en voel opnieuw hoe bijzonder dat was.

Leni Saris, schrijfster van vele Witte Raven pockets. Ik had er meer dan 300. Ergens ooit heb ik al die boeken weggegeven en stiekem heb ik daar altijd spijt van gehad.

En nu, door die simpele oproep van een collega, ben ik opeens terug in vroeger. Ik heb geen boekjes meer van Irmgard Smits of Leni Saris maar ik werk bij de bieb dus ga ik zoeken in de catalogus én ik vind ze!

Ik reserveer twee titels en heb twee dagen later beide boekjes uit mijn jeugd in handen. Ik ben er echt zo ontzettend blij mee en ja, ík schoot er ook weer van vol.

Beide boekjes lonken me toe vanuit mijn boekenkast en ik ga ze weer lezen vol verwachting. Letterlijk terug in de tijd, letterlijk terug naar de warmte, het gevoel en de beleving van toen. En dat alles door die ene simpele vraag.

Wat is jouw favoriete jeugdboek? 

Zo’n simpele vraag met zo’n enorme impact..